Phân tích cổ phiếu TNI Quý 4/2026: Giá giảm 45,3% sau nhịp tăng 36,3%, lợi nhuận phụ thuộc thu nhập tài chính

Định giá cổ phiếu TNI Quý 4/2026 phải bắt đầu từ biến động giá của Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam (HOSE: TNI), doanh nghiệp thương mại thép có thêm mảng cà phê xuất khẩu: giá tăng 36,3% trong 18 phiên từ 08/07 rồi giảm 45,3% trong 67 phiên, còn 3.800 đồng ở phiên 09/11/2026.

Doanh thu quý III đạt 525,2 tỷ đồng, gấp 3,0 lần cùng kỳ, nhưng lãi gộp chỉ 25,4 tỷ (biên 4,8%) và lợi nhuận sau thuế cổ đông mẹ 2,6 tỷ. Bốn quý gần nhất, lãi gộp 12,3 tỷ còn thu nhập tài chính 117,7 tỷ.

Cảnh báo: giá TNI biến động rất mạnh theo cả hai chiều và nguyên nhân chưa xác định được. Giá tăng 36,3% rồi giảm 45,3% trong vài tuần, cùng lúc khối lượng khớp tăng từ 14.909 lên 1,86 triệu cổ phiếu mỗi phiên rồi giảm về 18.550. Bài này ghi lại dòng thời gian và số liệu, không đưa ra lý do cho các nhịp giá.

Biến động giá cổ phiếu TNI

Giá cổ phiếu TNI của Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam có hai nhịp lớn trong 12 tháng. Nhịp tăng từ 08/07 tới 03/08/2026 là 36,3%, từ 5.100 lên 6.950 đồng trong 18 phiên khi VN-Index giảm 4,9%; nhịp giảm từ đỉnh tới 09/11 là 45,3%, còn 3.800 đồng trong 67 phiên khi VN-Index giảm 2,8%.

Số liệu giao dịch của hai nhịp:

• Khối lượng khớp trung bình tháng 06/2026 là 14.909 cổ phiếu mỗi phiên, tương ứng 0,07 tỷ đồng; từ 09/07 tới 03/08 là 1,86 triệu cổ phiếu, 11,6 tỷ đồng mỗi phiên.
• Phiên có giá trị khớp lớn nhất 12 tháng là 23/07/2026 với 18,7 tỷ đồng.
• Nhịp giảm nhanh nhất là 25,0% trong 20 phiên, từ 5.480 đồng ngày 14/09 xuống 4.110 đồng ngày 12/10, khi VN-Index giảm 3,8%.
• Tháng 10/2026 khối lượng trung bình còn 73.686 cổ phiếu mỗi phiên; từ 01/11 tới 09/11 là 18.550.

Trước đó, giá từng tăng 229,7% từ 2.190 đồng ngày 27/06/2025 lên đỉnh đóng cửa 7.220 đồng ngày 06/10/2025. Đỉnh đóng cửa 2026 là 6.950 đồng, thấp hơn đỉnh 2025 là 3,7%; giá 3.800 đồng là mức đóng cửa thấp nhất từ 29/08/2025.

Công bố thông tin của công ty trong giai đoạn giảm

Các văn bản Thành Nam công bố từ cuối tháng 07 gồm:

Các thông tin trong bảng không cho biết nguyên nhân của hai nhịp giá, và bài này không đưa ra lý do. Dữ liệu cũng không cho biết ai mua, ai bán trong hai nhịp.

Kết quả kinh doanh quý III

Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam (HOSE: TNI) ghi doanh thu thuần quý III/2026 525,2 tỷ đồng, gấp 3,0 lần 175,0 tỷ cùng kỳ và tăng 14,8% so với quý II (457,4 tỷ). Lãi gộp đạt 25,4 tỷ, biên 4,8% so với 3,8% cùng kỳ.

Hoạt động chính của Thành Nam là mua bán thép trong nước, bổ sung nhập khẩu một số chủng loại. Mảng cà phê xuất khẩu được hợp nhất trong năm 2026 qua Công ty Cổ phần Xuất khẩu Cà phê Việt Nam, Thành Nam sở hữu 98,33%.

Công văn giải trình ngày 30/10/2026 cho biết doanh thu công ty mẹ quý III là 261,7 tỷ đồng, tăng 106%, và công ty mẹ đóng góp 38,5% mức tăng doanh thu hợp nhất; phần còn lại chủ yếu từ mảng cà phê của công ty con. BCTC hợp nhất tại 30/09/2026 gồm 9 công ty con:

• Công ty Cổ phần Xuất khẩu Cà phê Việt Nam (98,33%): sản xuất và xuất khẩu cà phê.
• Công ty Cổ phần Trang trại và Năng lượng Đồng Xuân (95%) và sáu công ty con cấp hai (95%): thương mại và sản xuất điện.
• Công ty Cổ phần Thương mại và Đầu tư IPG (59%): kinh doanh bất động sản, quyền sử dụng đất.

Quý III/2026 so với quý III/2025, lấy từ cột so sánh của BCTC quý III/2026:

Lợi nhuận sau thuế cổ đông mẹ chỉ bằng 0,5% doanh thu quý III. Biên lãi gộp dao động từ −7,4% đến 4,8% trong tám quý; quý IV/2025 và quý IV/2024 có lãi gộp âm 26,4 tỷ và 10,0 tỷ.

Lợi nhuận đến từ thu nhập tài chính

Chín tháng 2026, Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam có lợi nhuận trước thuế 17,0 tỷ đồng so với lỗ 4,1 tỷ cùng kỳ. Lãi gộp 38,7 tỷ thấp hơn chi phí bán hàng và quản lý 39,0 tỷ, nên lợi nhuận đến từ khoản tài chính và thu nhập khác.

Cầu nối lợi nhuận trước thuế, tăng 21,1 tỷ so với chín tháng 2025:

• Thu nhập tài chính +56,7 tỷ, từ 1,3 tỷ lên 58,0 tỷ, gồm lãi giao dịch sàn cà phê 31,2 tỷ, chiết khấu thanh toán 15,4 tỷ, khoản khác 7,4 tỷ, lãi chậm thanh toán 2,7 tỷ, chênh lệch tỷ giá 0,9 tỷ và lãi tiền gửi 0,4 tỷ.
• Chi phí tài chính −34,0 tỷ, lên 44,8 tỷ, gồm lãi vay 21,9 tỷ và khoản khác 22,9 tỷ; thu nhập tài chính ròng là 13,2 tỷ.
• Chi phí quản lý −20,5 tỷ, lên 30,2 tỷ, gấp 3,1 lần cùng kỳ; chi phí bán hàng −5,2 tỷ, lên 8,8 tỷ.
• Lãi gộp +14,3 tỷ, lỗ từ công ty liên kết giảm 5,4 tỷ, lợi nhuận khác +4,4 tỷ.

Thu nhập khác chín tháng là 40,9 tỷ và chi phí khác 36,8 tỷ; riêng quý III là 36,6 tỷ và 36,4 tỷ, gần triệt tiêu nhau.

Năm 2025 cũng theo mô hình này: lãi gộp âm 1,9 tỷ đồng, thu nhập tài chính 61,0 tỷ và thu nhập khác 31,1 tỷ đẩy lợi nhuận sau thuế cổ đông mẹ lên 43,7 tỷ. Bốn quý tới quý III/2026, lãi gộp 12,3 tỷ, thu nhập tài chính 117,7 tỷ và lợi nhuận sau thuế cổ đông mẹ 64,9 tỷ.

Vay nợ và lợi thế thương mại

Tại 30/09/2026, Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam có vay và nợ thuê tài chính 355,7 tỷ đồng, gồm 328,2 tỷ ngắn hạn và 27,6 tỷ dài hạn, gấp 23 lần tiền và đầu tư ngắn hạn 15,3 tỷ. Vay tăng 78,3% từ 199,5 tỷ cuối 2025, bằng 0,64 lần vốn chủ cổ đông mẹ.

Các điểm cần theo dõi trong bảng cân đối của Thành Nam:

• Chi phí lãi vay quý III là 9,2 tỷ đồng, gấp 2,5 lần cùng kỳ; chín tháng 21,9 tỷ, gấp 2,0 lần. Lợi nhuận trước thuế và lãi vay chín tháng là 38,8 tỷ, bằng 1,8 lần lãi vay.
• Lợi thế thương mại 152,5 tỷ đồng, tăng 115,0 tỷ từ 37,5 tỷ đầu năm, bằng 27,4% vốn chủ cổ đông mẹ và 14,4% tổng tài sản.
• Phải thu ngắn hạn 425,8 tỷ, bằng 40,3% tổng tài sản: khách hàng 208,9 tỷ, phải thu khác 138,1 tỷ, cho vay 58,8 tỷ, trả trước cho người bán 20,1 tỷ.
• Hàng tồn kho 206,4 tỷ, trong đó hàng hoá 151,0 tỷ.
• Xây dựng cơ bản dở dang 178,1 tỷ, bằng 16,9% tổng tài sản.
• Dòng tiền kinh doanh chín tháng âm 68,2 tỷ so với dương 28,3 tỷ cùng kỳ; dòng tiền tài chính dương 68,6 tỷ.

Ngày 04/11/2026, Thành Nam đính chính BCTC hợp nhất quý III: chuyển 72 tỷ đồng từ tài sản cố định vô hình sang xây dựng cơ bản dở dang và điều chỉnh các dòng của báo cáo lưu chuyển tiền tệ. Tổng tài sản, lợi nhuận và tiền cuối kỳ không đổi; dòng tiền kinh doanh chín tháng thành âm 68,2 tỷ thay cho âm 221,9 tỷ.

Cổ đông và thanh khoản cổ phiếu TNI

Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam (HOSE: TNI) có vốn điều lệ 525 tỷ đồng, ứng với 52,5 triệu cổ phiếu, vốn hoá 199,5 tỷ đồng ở giá 3.800 đồng, thấp hơn 45,3% so với 364,9 tỷ ở đỉnh đóng cửa 6.950 đồng.

Danh sách cổ đông lớn (HOSE) gồm 28 cổ đông cá nhân, không có tổ chức; sáu cổ đông lớn nhất nắm 30,5% vốn:

• Lớn nhất: 3.017.400 cổ phiếu, 5,75%, cập nhật 17/09/2026.
• Năm cổ đông kế tiếp: từ 2.567.870 tới 2.654.700 cổ phiếu, 4,89% tới 5,06% mỗi người, cập nhật 05/10/2025.
• Hai cổ đông tiếp theo: 1.920.190 cổ phiếu (3,66%) và 1.312.600 cổ phiếu (2,50%).
• Chủ tịch Hội đồng Quản trị: 391.490 cổ phiếu, 0,75%.

Cổ phiếu tự do chuyển nhượng chiếm 50,0% vốn; nhà đầu tư nước ngoài nắm 0,12% trên giới hạn 49%.

Giá trị khớp trung bình 20 phiên gần nhất là 0,09 tỷ đồng mỗi phiên (trung vị 0,05 tỷ), 60 phiên là 2,09 tỷ, 250 phiên là 1,82 tỷ với trung vị 0,19 tỷ. Giá giảm 7,5% trong 20 phiên so với VN-Index giảm 0,4%, giảm 36,7% trong 60 phiên (VN-Index giảm 4,4%) và giảm 32,7% trong 250 phiên (VN-Index tăng 3,6%); từ đầu năm giảm 24,3%.

Khối ngoại và tự doanh

Khối ngoại gần như không giao dịch cổ phiếu TNI của Tập đoàn Thành Nam: nắm 0,12% vốn, room còn lại 25,66 triệu cổ phiếu trên tổng 25,73 triệu. Quý III/2026 khối ngoại mua 3.490 triệu đồng và bán 3.046 triệu, bằng 1,7% giá trị khớp của quý.

Dữ liệu tự doanh chỉ có 64 phiên từ 25/12/2019 tới 23/06/2026, giá trị từ 2025 gần bằng 0, nên không đủ để kết luận về dòng tiền tự doanh.

So sánh cùng ngành thép

Nhóm so sánh của Tập đoàn Thành Nam gồm sáu doanh nghiệp thép và kim khí có vốn hoá từ 66 đến 1.175 tỷ đồng, so với 199,5 tỷ của TNI: HMC, SMC, TLH, VGS, TDS và TNS. Cả sáu có báo cáo quý III/2026.

HPG, HSG và NKG bị loại vì vốn hoá từ 6.030 tỷ đồng và mô hình sản xuất. DTL bị loại vì lỗ bốn quý, TNA vì biên lãi gộp 19,4% trên doanh thu 180 tỷ, POM vì chưa có BCTC quý III/2026.

So với trung vị nhóm, cổ phiếu TNI có P/B thấp hơn 45,2%, P/E thấp thứ hai sau SMC, ROE gần bằng, vay trên vốn chủ thấp hơn và biên lãi gộp bốn quý thấp nhất nhóm. Chiết khấu về P/B đi cùng lợi nhuận bốn quý dựa vào thu nhập tài chính, nên P/E 3,07 lần tính trên lợi nhuận có phần lớn không đến từ bán hàng.

Định giá cổ phiếu TNI

Biên lãi gộp bốn quý của Tập đoàn Thành Nam chỉ 0,8% và lợi nhuận phụ thuộc thu nhập tài chính, nên bài dùng chỉ số nhóm và P/B hợp lý theo ROE, không dùng DCF. EPS bốn quý là 1.237 đồng và BVPS 10.620 đồng.

r = 12% và g = 3% là giả định của HODL.VN. Các phép tính, nhân với EPS hoặc BVPS của TNI:

• P/E tứ phân vị dưới (4,32 lần): 5.348 đồng; P/E trung vị (5,47 lần): 6.766 đồng.
• P/B tứ phân vị dưới (0,50 lần): 5.318 đồng; P/B trung vị (0,65 lần): 6.936 đồng.
• P/B hợp lý với ROE bền vững 5%: 2.360 đồng; 8%: 5.900 đồng; 10%: 8.260 đồng.
• BVPS hữu hình, đã trừ lợi thế thương mại: 7.716 đồng.

Giá 3.800 đồng ngầm định ROE bền vững 6,2%, so với ROE bốn quý 12,4% và biên lợi nhuận ròng chín tháng 2026 là 1,4%. Giá bằng 0,49 lần BVPS hữu hình và thấp hơn bốn phép nhân chỉ số nhóm từ 28,5% đến 45,2%, khi vay nợ gấp 23 lần tiền và lợi thế thương mại bằng 27,4% vốn chủ cổ đông mẹ.

Phân tích kỹ thuật cổ phiếu TNI

Giá cổ phiếu TNI của Tập đoàn Thành Nam đóng cửa 3.800 đồng, thấp hơn đỉnh đóng cửa 52 tuần 6.950 đồng (03/08/2026) là 45,3%. So với đáy chu kỳ từ 01/2023 (1.780 đồng, 09/04/2025), giá cao hơn 113,5%; so với đỉnh chu kỳ 7.220 đồng (06/10/2025), giá thấp hơn 47,4%.

Hỗ trợ - Kháng cự

Các vùng tính từ giá cao, thấp của nến tuần từ 01/2023 theo hỗ trợ - kháng cự, mỗi vùng chứa các đỉnh hoặc đáy swing; vùng đáy gần nhất gồm một đáy swing và đáy tuần hiện tại:

Đáy 52 tuần theo giá đóng cửa là 3.800 đồng ngày 09/11/2026, trùng giá hiện tại.

Fibonacci

Fibonacci kéo theo giá đóng cửa cho nhịp giảm từ đỉnh 6.950 đồng ngày 03/08/2026 xuống đáy 3.800 đồng ngày 09/11/2026. Các mức hồi từ đáy lên:

• 23,6%: 4.543 đồng
• 38,2%: 5.003 đồng
• 50%: 5.375 đồng
• 61,8%: 5.747 đồng
• 78,6%: 6.276 đồng

Giá 3.800 đồng chưa hồi nhịp giảm nào. Mức 38,2% (5.003) nằm dưới vùng 5.200 đến 5.530 đồng, mức 50% (5.375) nằm trong vùng đó.

Xu hướng EMA

Giá 3.800 đồng dưới cả năm đường EMA tuần:

• EMA10 ở 4.402 đồng, cao hơn giá 15,8%.
• EMA20 ở 4.769 đồng, cao hơn giá 25,5%.
• EMA50 ở 4.805 đồng, cao hơn giá 26,4%.
• EMA100 ở 4.383 đồng, cao hơn giá 15,3%.
• EMA200 ở 4.210 đồng, cao hơn giá 10,8%.

Giá đóng cửa tuần dưới EMA200 sáu tuần liên tiếp từ tuần 09/10/2026. EMA50 cắt lên EMA200 ngày 28/11/2025 và vẫn nằm trên đường này; EMA200 cùng nằm trong vùng 4.180 đến 4.400 đồng của hỗ trợ đã thủng.

RSI và động lượng

RSI(14) ngày ở 27,5, dưới 30 trong 18 phiên từ 30/09/2026; đáy 24,9 ngày 01/10. Từ 4.590 đồng ngày 30/09, giá giảm thêm 17,2% xuống 3.800 đồng trong khi RSI vẫn dưới 30.

RSI cao nhất 85,9 ngày 13/07/2026, trên 70 chín phiên từ 09/07 tới 23/07 trong nhịp tăng. RSI tuần ở 32,5, chưa vào vùng quá bán; khối lượng trung bình 20 phiên chỉ 21.820 cổ phiếu mỗi phiên.

Lịch sự kiện cần theo dõi

Với Công ty Cổ phần Tập đoàn Thành Nam, các mốc cần theo dõi:

Kết luận

Cổ phiếu TNI của Tập đoàn Thành Nam đã tăng 36,3% rồi giảm 45,3% trong bốn tháng, nguyên nhân chưa xác định được. Doanh thu quý III gấp 3,0 lần nhờ hợp nhất mảng cà phê, nhưng lãi gộp chín tháng thấp hơn chi phí bán hàng và quản lý, và lợi nhuận dựa vào thu nhập tài chính 58,0 tỷ.

Điểm cần theo dõi nhất nằm ở bảng cân đối: vay 355,7 tỷ gấp 23 lần tiền, lợi thế thương mại 152,5 tỷ, dòng tiền kinh doanh âm 68,2 tỷ. P/B 0,36 lần so với trung vị 0,65 lần phản ánh các điểm này cùng lợi nhuận chất lượng thấp.

Dự báo xu hướng

Xu hướng từ đỉnh 03/08/2026 là giảm: giá dưới cả năm đường EMA tuần, dưới vùng 4.180 đến 4.400 đồng và RSI ngày ở 27,5. Giá đã xoá 68,0% nhịp tăng từ 2.190 đồng lên 7.220 đồng của năm 2025.

Phía dưới, vùng 3.770 đến 3.910 đồng là chỗ giá đang đứng; thủng vùng này thì phần lớn nhịp tăng 2025 đã bị xoá. Phía trên, giá cần lấy lại EMA10 tuần 4.402 đồng và vùng 4.180 đến 4.400 đồng để xu hướng ngắn hạn đổi chiều; thanh khoản 0,09 tỷ đồng mỗi phiên làm mỗi nhịp hồi dễ đảo chiều.