Danh mục vàng + cổ phiếu: phân bổ bao nhiêu vàng

Danh mục vàng cổ phiếu là cách chia tiền giữa hai loại tài sản có hành vi khác nhau. Câu hỏi hay gặp là nên để bao nhiêu phần trăm vào vàng. Bài này không đưa ra một tỷ lệ đúng. Nó thử các tỷ lệ từ 0% đến 100% vàng trên số liệu 10 năm, rồi chỉ ra kết quả đổi thế nào khi giai đoạn khác đi.

Dữ liệu đến 02/10/2026. Cổ phiếu là VN-Index, không cộng cổ tức. Vàng là giá vàng thế giới quy ra đồng theo tỷ giá thị trường, không phải giá vàng miếng trong nước. Mọi kết quả là thử nghiệm trên quá khứ, chưa trừ phí và thuế.

Cách thử danh mục vàng cổ phiếu

Phép thử đơn giản. Ta bắt đầu với 100 triệu đồng vào cuối tháng 12/2015. Tiền được chia theo một tỷ lệ cố định, ví dụ 70% cổ phiếu và 30% vàng. Mỗi tháng, mỗi phần thay đổi theo giá của nó. Đến cuối mỗi tháng 12, ta chia lại để về đúng tỷ lệ ban đầu. Việc chia lại này gọi là tái cân bằng.

Phép thử kéo dài đến cuối tháng 12/2025, tức 10 năm với 120 mức thay đổi theo tháng. Ta thử các tỷ lệ vàng là 0%, 10%, 20%, 30%, 40%, 50% và 100%. Với mỗi tỷ lệ, ta đo bốn thứ. Đó là lợi suất bình quân mỗi năm, biến động quy ra năm, mức giảm từ đỉnh lớn nhất tính theo cuối tháng và năm xấu nhất.

Tái cân bằng cuối năm buộc bạn bán phần đang tăng để mua phần đang giảm. Nó giữ rủi ro gần với tỷ lệ bạn chọn thay vì để một tài sản chiếm dần cả danh mục.

Kết quả danh mục vàng cổ phiếu

Bảng dưới là kết quả của 10 năm, từ 2016 đến 2025. Cột cuối cho biết 100 triệu đồng thành bao nhiêu sau 10 năm.

Có ba điều đọc được từ bảng. Thứ nhất, càng thêm vàng, mức giảm từ đỉnh càng nông. Từ 0% lên 30% vàng, mức giảm lớn nhất thu hẹp từ 43,6% xuống 27,2%. Năm 2022 là năm xấu nhất của mọi danh mục có cổ phiếu. Danh mục có 30% vàng mất 21,9% trong năm đó, so với 32,8% của danh mục toàn cổ phiếu.

Thứ hai, biến động giảm dần đến khoảng 50% vàng, rồi tăng lại ở mức 100% vàng. Danh mục 50% vàng có biến động 12,16%, thấp hơn cả hai thái cực. Đây là tác dụng của việc kết hợp hai tài sản ít tương quan với nhau.

Thứ ba, lợi suất cũng tăng cùng tỷ lệ vàng. Điều này không phải quy luật. Đó là vì vàng tăng rất mạnh trong 10 năm này, nhất là năm 2025 với 69,59%. Bài về lợi suất vàng so với cổ phiếu đã phân tích điều này. Nhìn lại sau khi biết kết quả, người ta luôn thấy nên mua nhiều vàng hơn. Nhìn trước thì không ai biết.

Khi vàng giảm, kết quả đảo ngược

Để tránh kết luận từ một giai đoạn, ta thử thêm hai khoảng khác.

Khoảng đầu là từ cuối năm 2013 đến cuối năm 2015. Vàng giảm 12,0% tính bằng USD và giảm 7,2% khi quy ra đồng. VN-Index tăng 14,7%. Danh mục toàn cổ phiếu có lãi 14,7%. Danh mục 20% vàng có lãi 10,1%. Danh mục 50% vàng có lãi 3,5%. Danh mục toàn vàng lỗ 7,2%. Lần này thêm vàng làm kết quả kém đi.

Khoảng thứ hai là năm năm từ cuối năm 2017 đến cuối năm 2022. VN-Index chỉ tăng 2,3% sau năm năm. Danh mục 20% vàng tăng 13,3%. Danh mục 50% vàng tăng 28,4%. Danh mục toàn vàng tăng 47,9%. Ở khoảng này vàng đóng vai trò đỡ rõ rệt.

Ba giai đoạn cho ba thứ tự khác nhau. Không có tỷ lệ nào thắng ở mọi giai đoạn. Điều bền hơn là tác dụng giảm mức sụt, thấy ở giai đoạn có cổ phiếu giảm sâu. Còn tác dụng lên lợi suất thì phụ thuộc vào việc vàng lúc đó tăng hay giảm.

Chọn tỷ lệ vàng trong danh mục

Từ số liệu, có thể rút ra vài cách nghĩ thay vì một con số.

Cách thứ nhất là bắt đầu từ mức sụt bạn chịu được. Bảng cho thấy, trong 10 năm này, muốn mức giảm từ đỉnh dưới 30% cần khoảng 30% vàng trở lên. Muốn dưới 20% cần khoảng 50% vàng. Đây là số liệu quá khứ, không phải ngưỡng bảo đảm.

Cách thứ hai là xét mục tiêu của khoản tiền. Khoản cần dùng sớm có thể cần phần vàng hoặc tiền gửi lớn hơn. Khoản dài hạn có thể chấp nhận nhiều cổ phiếu hơn.

Cách thứ ba là tính chi phí. Mua bán vàng có chênh lệch giá mua và giá bán, và khoản này khác nhau giữa các nơi. Bán cổ phiếu chịu thuế thu nhập cá nhân 0,1% trên giá bán mỗi lần chuyển nhượng, theo khoản 2 Điều 13 Luật 109/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/07/2026. Tái cân bằng quá thường xuyên làm các khoản này tích lại.

Cuối cùng, hãy kiểm tra xem bạn có giữ được kế hoạch khi một tài sản giảm không. Một tỷ lệ hợp lý trên giấy chỉ có ích nếu bạn tuân thủ nó lúc thị trường xấu. Bài chiến lược đầu tư phòng thủ có thêm góc nhìn về việc giữ phần an toàn. Bài học hàng hóa trên thị trường chứng khoán giới thiệu nhóm tài sản của vàng.

Nội dung để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư. Kết quả quá khứ không bảo đảm kết quả tương lai.