Tín phiếu kho bạc là gì

Triều Tô5 phút đọc
Nội dung bài6 phần
  1. Tín phiếu kho bạc là gì
  2. Giá tín phiếu kho bạc
  3. Ví dụ tín phiếu kho bạc 91 ngày
  4. Tín phiếu kho bạc và cổ phiếu
  5. Giới hạn của ví dụ
  6. Câu hỏi thường gặp

Tín phiếu kho bạc (Treasury bill, viết tắt T-bill) là gì? Đó là giấy nợ ngắn hạn do chính phủ phát hành, kỳ hạn thường dưới một năm, không trả lãi định kỳ. Nhà đầu tư mua với giá thấp hơn mệnh giá và nhận đủ mệnh giá khi đáo hạn. Phần chênh lệch là lãi.

Điểm chính

  • Tín phiếu kho bạc bán chiết khấu, tức giá mua thấp hơn mệnh giá, không có coupon. Lãi bằng mệnh giá trừ giá mua.
  • Với lãi suất giả định 3,75% một năm, tín phiếu 91 ngày mệnh giá 100 triệu đồng có giá mua khoảng 99,07 triệu đồng.
  • Đây là công cụ ngắn hạn của chính phủ, thường dùng làm mốc lãi suất phi rủi ro ngắn hạn cho thị trường tiền tệ.

Tín phiếu kho bạc là gì

Chính phủ cần vốn ngắn hạn để cân đối thu chi giữa các kỳ nộp thuế, nên phát hành tín phiếu. Người mua cho chính phủ vay trong thời gian ngắn. Vì khả năng trả nợ của chính phủ được coi là cao, tín phiếu thường được xem là công cụ có rủi ro tín dụng rất thấp so với các công cụ nợ khác trong cùng nền kinh tế.

Minh họa Tín phiếu kho bạc: cảnh phòng giao dịch trái phiếu

Tín phiếu thuộc thị trường tiền tệ, khác trái phiếu chính phủ có kỳ hạn dài và trả coupon định kỳ. Tại Việt Nam, điều kiện phát hành và kỳ hạn cụ thể theo quy định hiện hành, nên bài này chỉ nêu bản chất công cụ. Bức tranh chung xem ở bài thị trường tiền tệ.

Giá tín phiếu kho bạc

Giá mua tín phiếu theo lãi suất chiết khấu một năm r và số ngày còn lại t:

P=F1+r×t365P = \dfrac{F}{1 + r \times \dfrac{t}{365}}

Trong đó F là mệnh giá. Lợi suất bằng lãi chia cho giá mua, quy ra năm:

Lợi suất=F−PP×365t\text{Lợi suất} = \dfrac{F - P}{P} \times \dfrac{365}{t}

Quy ước 365 ngày dùng trong bài để đơn giản. Thị trường khác nhau có thể dùng 360 ngày.

Ví dụ tín phiếu kho bạc 91 ngày

Số liệu thật: lãi suất chính sách của Mỹ kỳ 09/2026 là 3,75% một năm. Bài lấy mức này làm lãi suất giả định cho tín phiếu, vì dữ liệu của HODL.VN không có lợi suất tín phiếu riêng. Mệnh giá 100 triệu đồng là giả định minh hoạ.

Kỳ hạn

Giá mua (triệu đồng)

Lãi khi đáo hạn (triệu đồng)

91 ngày

99,07

0,93

182 ngày

98,16

1,84

364 ngày

96,40

3,60

Với kỳ hạn 91 ngày, giá mua là 100 / (1 + 0,0375 × 91 / 365) ≈ 99,07 triệu đồng. Khi đáo hạn nhận 100 triệu, lãi khoảng 0,93 triệu đồng, tương đương lợi suất 3,75% một năm. Kỳ hạn càng dài, giá mua càng thấp vì tiền bị giữ lâu hơn.

Tín phiếu có giá biến động rất nhỏ nếu lãi suất đổi, do kỳ hạn ngắn. Đây là điểm khác biệt với trái phiếu dài hạn. Khi lợi suất Mỹ kỳ hạn 10 năm đóng cửa ngày 28/10/2026 ở 5,045%, cao hơn 1,30 điểm % so với lãi suất chính sách, trái phiếu dài hạn đang nhạy hơn nhiều.

Tín phiếu kho bạc và cổ phiếu

Lợi suất tín phiếu là phần thưởng tối thiểu cho nhà đầu tư cho chính phủ vay. Mọi tài sản rủi ro hơn phải mang lại nhiều hơn mức này mới đáng nắm giữ. Khi lãi suất ngắn hạn tăng, nhà đầu tư cổ phiếu thường đòi lợi nhuận kỳ vọng cao hơn.

Với thị trường Việt Nam, lãi suất ngắn hạn của chính phủ và ngân hàng ảnh hưởng đến mặt bằng lãi suất huy động. Khi tiền gửi và công cụ nợ ngắn hạn có lãi cao, một phần dòng tiền có thể ở lại các kênh này thay vì vào cổ phiếu. Quan hệ này cần đọc cùng lãi suất điều hành, xem bài lãi suất điều hành.

Giới hạn của ví dụ

Thứ nhất, lãi suất 3,75% là lãi suất chính sách, không phải lợi suất tín phiếu thật. Lợi suất tín phiếu có thể lệch so với lãi suất chính sách tuỳ nhu cầu thị trường. Thứ hai, ví dụ bỏ qua thuế, phí và chênh lệch mua bán. Thứ ba, tín phiếu ít rủi ro tín dụng nhưng vẫn có rủi ro lạm phát: lãi 3,75% không giữ được sức mua nếu giá cả tăng nhanh hơn.

Minh họa Tín phiếu kho bạc: cảnh phòng giao dịch trái phiếu

Nội dung trong bài chỉ có tính giáo dục, không phải khuyến nghị đầu tư.

Câu hỏi thường gặp

Tín phiếu kho bạc khác trái phiếu chính phủ thế nào?

Tín phiếu có kỳ hạn ngắn, thường dưới một năm, bán chiết khấu và không trả coupon. Trái phiếu chính phủ có kỳ hạn dài hơn và thường trả lãi định kỳ, xem bài trái phiếu chính phủ.

Tín phiếu kho bạc có rủi ro không?

Rủi ro tín dụng thấp vì người vay là chính phủ. Rủi ro còn lại là lạm phát làm giảm sức mua và rủi ro tái đầu tư khi tín phiếu đáo hạn lúc lãi suất thấp hơn.

Vì sao tín phiếu bán chiết khấu?

Vì lãi nằm ở chênh lệch giữa giá mua và mệnh giá. Cách này giống trái phiếu không trả lãi định kỳ.

Tín phiếu có phải thương phiếu không?

Không. Tín phiếu do chính phủ phát hành. Thương phiếu do doanh nghiệp phát hành.

Học tiếp: thương phiếu, kỳ hạn trái phiếu, trái phiếu zero coupon.

Duyệt bởi Ban biên tập HODL.VN · Cập nhật 28/10/2026

Ứng dụng HODL

Tải app HODL

Bảng giá, cảnh báo giá và bài phân tích ngay trên điện thoại.

Watchlist

Đang tải…