Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) là gì

ADB là gì? Đó là Asian Development Bank (Ngân hàng Phát triển Châu Á), tổ chức tài chính phát triển khu vực do các chính phủ sở hữu, thành lập năm 1966 và có trụ sở tại Manila, Philippines. ADB cho vay, tài trợ và tư vấn chính sách nhằm giảm nghèo và thúc đẩy phát triển ở khu vực châu Á và Thái Bình Dương.

ADB là gì

ADB là một ngân hàng phát triển đa phương, nghĩa là do nhiều chính phủ cùng sở hữu thay vì một nước. Tổ chức thành lập năm 1966 với sứ mệnh hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và hợp tác khu vực. Thành viên gồm các nước trong và ngoài khu vực, vì vậy bài này không liệt kê thành viên và tỷ lệ góp vốn.

So với Ngân hàng Thế giới có phạm vi toàn cầu, ADB tập trung vào một khu vực, nên thường hiểu rõ đặc thù và thúc đẩy hợp tác giữa các nước láng giềng như kết nối giao thông và điện.

ADB hỗ trợ bằng cách nào

ADB có bốn hình thức chính:

• Khoản vay cho chính phủ, thường với kỳ hạn dài và lãi suất ưu đãi so với thị trường.
• Tài trợ không hoàn lại cho những nước hoặc dự án cần hỗ trợ nhất.
• Đầu tư và bảo lãnh cho doanh nghiệp tư nhân thực hiện dự án có tác động phát triển.
• Hỗ trợ kỹ thuật gồm tư vấn chính sách, nghiên cứu và đào tạo.

Giống Ngân hàng Thế giới, ADB huy động phần lớn vốn bằng phát hành trái phiếu trên thị trường quốc tế, nhờ sự bảo đảm của các chính phủ thành viên nên chi phí vốn thấp.

Ví dụ dự án ADB tài trợ

Một tỉnh cần xây hệ thống xử lý nước thải với tổng vốn 100 đơn vị. Chính phủ vay 70 đơn vị từ ADB với kỳ hạn dài, phần còn lại lấy từ ngân sách địa phương. ADB đánh giá dự án, giải ngân theo tiến độ và giám sát việc sử dụng vốn. Đây là ví dụ giả định minh hoạ, không phải dự án hay số liệu thật.

Với nước vay, lợi thế là chi phí vốn thấp và kỳ hạn dài. Đổi lại, dự án phải tuân thủ các quy định của ADB về đấu thầu, môi trường và xã hội, nên thường mất thêm thời gian chuẩn bị.

ADB và Việt Nam

Việt Nam là thành viên của ADB, và tổ chức này là một trong những nhà tài trợ phát triển lớn của Việt Nam qua nhiều năm, tập trung vào hạ tầng giao thông, năng lượng, nước, đô thị và phát triển khu vực tài chính. Các chương trình cụ thể thay đổi theo giai đoạn nên bài này không nêu số liệu vốn vay. Với chính phủ, các khoản vay này cộng vào nợ công nếu thuộc nghĩa vụ của nhà nước.

Liên hệ với thị trường chứng khoán

Vốn phát triển từ ADB thường chảy vào hạ tầng và năng lượng, tạo gói thầu cho nhóm xây dựng, vật liệu, điện và nước. ADB cũng công bố dự báo tăng trưởng cho các nền kinh tế châu Á, được báo chí trích dẫn. Nhà đầu tư cổ phiếu có thể dùng làm nguồn tham khảo bối cảnh, nhưng cần nhớ dự báo thay đổi theo thời gian và không phải tín hiệu mua bán. Xem thêm FDI để so sánh với dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.

Giới hạn của ADB

Thứ nhất, vốn của ADB chỉ là một phần nhỏ trong tổng đầu tư của mỗi nước. Thứ hai, dự án phát triển thường giải ngân chậm, nên không nên suy ra doanh thu doanh nghiệp từ một khoản vay công bố. Thứ ba, tên gọi tương tự dễ nhầm với các tổ chức khác, như Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á, vốn là một tổ chức riêng.

Nội dung bài để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.

Câu hỏi thường gặp