Đọc báo cáo doanh nghiệp thuỷ sản: tồn kho cá tôm và phải thu từ khách nước ngoài

Đọc báo cáo doanh nghiệp thuỷ sản: tồn kho cá tôm và phải thu từ khách nước ngoài

Đọc báo cáo doanh nghiệp thuỷ sản nên bắt đầu từ hai dòng của bảng cân đối: hàng tồn kho và phải thu khách hàng. Với ngành xuất khẩu, hai dòng này chiếm phần lớn vốn lưu động. Chúng cũng là nơi lợi nhuận đẹp trên giấy bị kéo xuống thực tế.

Bài này đo hai dòng đó cho bảy mã: VHC, ANV, FMC, IDI, CMX, ACL và ABT. Số liệu đến 02/10/2026, bảng cân đối tại cuối quý 2/2026, doanh thu và giá vốn tính bốn quý.

Đọc báo cáo doanh nghiệp thuỷ sản

Số ngày tồn kho bằng hàng tồn kho chia giá vốn bốn quý, nhân 365. Con số cho biết hàng nằm trong kho bao lâu trước khi bán.

Nguồn: BCTC hợp nhất các mã trong bảng · HODL.VN. Tồn kho và phải thu là số cuối quý 2/2026. Số ngày thu tiền bằng phải thu khách hàng chia doanh thu bốn quý, nhân 365.

Năm mã nằm trong khoảng 75 đến 104 ngày. Bến Tre chỉ 33 ngày vì doanh thu nhỏ và hàng quay nhanh. Camimex nổi bật với 363 ngày. Tồn kho tăng từ 2.152 tỷ đồng ở quý 2/2025 lên 2.796 tỷ đồng ở quý 2/2026, tức tăng 30%. Trong khi đó doanh thu bốn quý chỉ tăng 12,4%.

Kho dữ liệu không tách tồn kho thành nguyên liệu, bán thành phẩm và thành phẩm. Muốn biết hàng nằm ở đâu, phải mở thuyết minh về hàng tồn kho của từng công ty.

Cũng cần nhìn dự phòng giảm giá hàng tồn kho. Tồn kho gộp của Vĩnh Hoàn là 2.284 tỷ đồng, dự phòng 159 tỷ đồng, nên giá trị ròng còn 2.124 tỷ đồng. Camimex có dự phòng 154 tỷ đồng trên tồn kho gộp 2.949 tỷ đồng.

Phải thu từ khách nước ngoài

Số ngày thu tiền cho biết khách trả chậm đến đâu. Sao Ta và Bến Tre thu tiền trong khoảng 25 đến 29 ngày. Vĩnh Hoàn mất 64 ngày và IDI mất 76 ngày.

Nam Việt cần chú ý ở chiều tăng. Phải thu khách hàng tăng từ 934 tỷ đồng ở quý 2/2025 lên 1.245 tỷ đồng ở quý 2/2026, tăng 33%. Doanh thu bốn quý tăng 42,7%, nên phải thu chưa tăng nhanh hơn doanh thu. Nhưng công ty đã trích dự phòng phải thu khó đòi 36 tỷ đồng, nên đây là dòng cần theo dõi từng quý.

Sao Ta dao động theo mùa. Phải thu ở quý 3/2025 là 1.222 tỷ đồng, rồi về 438 tỷ đồng ở quý 1/2026. Doanh thu quý 3/2025 cũng cao nhất, 2.984 tỷ đồng. Vì vậy với mã này không nên so quý 3 với quý 1.

Báo cáo không cho biết khách nào thuộc nước nào. Thuyết minh phải thu thường tách theo khách hàng lớn. Mục tiêu là xem tiền có dồn vào một hai khách không.

Tồn kho, phải thu, trả trước

Tồn kho tăng có hai nghĩa trái ngược. Nếu doanh nghiệp chủ động mua dự trữ trước mùa bán, tồn kho tăng đi cùng đơn hàng. Nếu hàng bán chậm, tồn kho tăng đi cùng phải thu và biên gộp giảm.

Cách phân biệt là xem ba dòng cùng lúc. Tồn kho tăng, doanh thu tăng, phải thu ổn định thì thường là chủ động. Tồn kho tăng, doanh thu đi ngang, biên gộp giảm thì nên dò thuyết minh.

IDI giữ vốn lưu động ở ba dòng

IDI là trường hợp ba dòng đều lớn. Phải thu khách hàng 1.463 tỷ đồng, trả trước cho người bán 1.412 tỷ đồng và tồn kho 1.467 tỷ đồng. Ba khoản cộng lại 4.342 tỷ đồng, bằng 45,0% tổng tài sản 9.646 tỷ đồng. Doanh nghiệp này cũng đang vay 5.470 tỷ đồng, nên mỗi ngày hàng nằm kho hay tiền chậm về đều có chi phí lãi.

Bảng cân đối không nói khoản trả trước dành cho vùng nuôi hay cho nhà cung cấp khác. Thuyết minh sẽ nói.

Doanh nghiệp thuỷ sản, đọc báo cáo

Có ba việc làm khi đọc báo cáo doanh nghiệp thuỷ sản.

1. Tính số ngày tồn kho và số ngày thu tiền bằng cùng một cách cho cả nhóm.
2. So với bốn quý trước, không so một quý với một quý của mùa khác.
3. Mở thuyết minh tồn kho, dự phòng và phải thu theo khách hàng.

Muốn nắm cấu trúc một bộ báo cáo trước khi so các mã, xem cấu trúc báo cáo tài chính. Thuật ngữ trong thuyết minh tra ở danh sách thuật ngữ báo cáo tài chính.

Nội dung trên để tham khảo, không phải khuyến nghị đầu tư.