Fibonacci Retracement (thoái lui) ứng dụng trong giao dịch chứng khoán
Fibonacci Retracement ứng dụng trong giao dịch chứng khoán hiệu quả nhất khi thị trường hình thành xu hướng rõ ràng. Nghĩa là Thị trường đang ở Xu hướng tăng - Hoặc xu hướng giảm. Fibonacci thoái lui (hồi quy) thường không ứng dụng trong các vùng giá tích luỹ hoặc Kênh giá ngang.
Bài học tiếp theo trong chuyên đề Fibonacci của Khoá học phân tích kỹ thuật chứng khoán thực chiến, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu cách ứng dụng Fibonacci thoái lui (retracement) để tìm kiếm cơ hội mua và cắt lỗ cổ phiếu khi đầu tư trên thị trường chứng khoán.
Nội dung
1. Công thức tính giá trị Fibonacci Retracement
Fibonacci Retracement được tính dựa trên giá trị High - Low gần nhất phụ thuộc vào cách nhà đầu tư xác định hai giá trị này. Công thức tính giá trị fibonacci thoái lui phụ thuộc vào xu hướng hiện tại của thị trường.
Tôi sẽ cùng bạn xem xét công thức tính Fibonacci cho từng loại xu hướng.
Công thức tính Fibonacci trong xu hướng TĂNG:
| Mức Fibonacci | Công thức tính | Ví dụ |
|---|---|---|
| 0.00% - High | Giá cao nhất | 1255.11 |
| 38.2% | = High - 38.2% x (High - Low) | = 1255.11 - 38.2% x (1255.11 - 873.78) = 1109.44 |
| 50.0% | = High - 50.0% x (High - Low) | = 1255.11 - 50.0% x (1255.11 - 873.78) = 1064.45 |
| 61.8% | = High - 61.8% x (High - Low) | = 1255.11 - 61.8% x (1255.11 - 873.78) = 1019.45 |
| 100% - Low | Giá thấp nhất | 873.78 |
Các giá trị Tôi sử dụng trong ví dụ phía trên được lấy từ chỉ số VN-INDEX trong biểu đồ kỹ thuật dưới đây:
Hiểu đơn giản là sau một đợt tăng mạnh từ Low (đáy) tới High (đỉnh), thì trường có xu hướng chốt lời khiến giá giảm điều chỉnh để củng cố dòng tiền.
Công thức tính Fibonacci trong xu hướng GIẢM:
| Mức Fibonacci | Công thức tính | Ví dụ |
|---|---|---|
| 100.0% - High | Giá cao nhất | 89.830 |
| 61.8% | = Low + 61.8% x (High - Low) | = 39.100 + 61.8% x (89.830 - 39.100) = 70.570 |
| 50.0% | = Low + 50.0% x (High - Low) | = 39.100 + 50.0% x (89.830 - 39.100) = 64.620 |
| 38.2% | = Low + 38.2% x (High - Low) | = 39.100 + 38.2% x (89.830 - 39.100) = 58.660 |
| 0.% - Low | Giá thấp nhất | 39.100 |
Các giá trị Tôi sử dụng trong ví dụ phía trên được lấy từ Cổ phiếu VHM trong biểu đồ kỹ thuật dưới đây:
Hiểu một cách đơn giản là khi giá cổ phiếu giảm từ High (đỉnh) xuống Low (đáy) thì nguồn cung cổ phiếu cạn, lực cầu bắt đáy xuất hiện giúp Cổ phiếu có một đợt tăng phục hồi. Khi nhà đầu tư cho rằng cổ phiếu đã phục hồi quá mức, họ sẽ quay đầu bán cổ phiếu khiến giá giảm theo xu hướng chính trước đó.
2. Các nguyên tắc xác định Fibonacci
Trong quá trình thực chiến áp dụng Fibonacci trong phân tích kỹ thuật, Tôi rút ra được nhiều bài học giá trị và thiết lập một số quy tắc cụ thể khi xác định Fibonacci.
Dưới đây là 7 nguyên tắc buộc phải tuân thủ khi xác định Fibonacci thoái lui để đạt hiệu quả cao nhất:
- Fibonacci Retracement chỉ hữu dụng khi thị trường có xu hướng rõ ràng (Tăng, hoặc giảm)
- Fibonacci có xác suất tốt nhất khi thị trường xuất hiện cấu trúc Zig Zag.
- Xu hướng càng bền, Fibonacci càng có xác suất cao.
- Độ chính xác của Fibonacci là tương đối, không phải tuyệt đối
- Mức Fibonacci xác định là cho một khoảng giá High - Low gần nhất, không phải áp dụng để tính tỷ lệ theo khoảng giá từ 0đ tới thị giá cổ phiếu hoặc từ 0 cho tới mức giá trị hiện tại của chỉ số.
- Fibonacci 38.2% có xác suất cao nếu thị trường thoái lui và tích luỹ trong các mô hình tam giác.
- Thị trường tăng hoặc giảm càng mạnh thì nguy cơ thoái lui càng sâu, lúc này Fibo 50% hoặc 61.8% sẽ có xác suất tốt hơn, Fibo 38.2% sẽ có nguy cơ bị thủng.
Chúng ta sẽ cùng xem xét các nguyên tắc trên được thể hiện dưới biểu đồ kỹ thuật Cổ phiếu EVF cực kỳ điển hình mà Tôi đã áp dụng và có một giao dịch mang về khoản lợi nhuận lên tới 144%:
Trước tiên khi giá cổ phiếu EVF bắt đầu tăng và hình thành các đợt Zig Zag, tín hiệu nhu cầu tăng mạnh sau khi giá điều chỉnh từ vùng High #1 ở ngưỡng 8600đ/cp về 7200đ/cp và ngay lập tức tạo vùng Higher Low #2.
Giá không thể phá vỡ được cái Higher Low #2 này và tạo Double Bottoms để tăng trở lại. Sau đó, Cổ phiếu EVF liên tục tạo các đợt tăng - giảm với mức High - Low mà Tôi xác định là đỉnh - đáy đồng bộ.
Để vẽ Fibonacci thoái lui chính xác, bạn cần vẽ độc lập cho từng mức tăng - giảm mà Tôi đã xác định trên biểu đồ:
- Low #1 - High #1
- Higher Low #2 - Higher High #2
- Higher Low #3 - Higher High #3
Thử tự vẽ lại bạn sẽ thấy điều kỳ diệu của Tỷ lệ vàng.
3. Fibonacci Retracement trong Xu hướng tăng
Định nghĩa Fibonacci Retracement (thoái lui) trong xu hướng tăng:
Fibonacci Retracement (thoái lui) trong xu hướng tăng là công cụ giúp xác định các ngưỡng giá mà Cổ phiếu hoặc chỉ số có thể giảm điều chỉnh sau một đợt tăng giá. Các mức Fibonacci thoái lui được xem xét phổ biến là 38.2%, 50% và 61.8%. Các ngưỡng Fibo thoái lui này sẽ được nhà đầu tư chú ý và coi như hỗ trợ cho xu hướng tăng để tìm kiếm cơ hội tiếp tục mua và nắm giữ cổ phiếu.
Yếu tố tâm lý khi áp dụng Fibonacci thoái lui:
Cách hiểu cơ bản cho Fibonacci Retracement trong xu hướng tăng là khi giá tăng từ mức giá thấp gần nhất lên mức giá cao gần nhất, nhà đầu tư cho rằng họ đã đạt được lợi nhuận tốt và giá cổ phiếu không còn rẻ nữa.
Tâm lý này dẫn tới hành động chốt lợi nhuận để hiện thực hoá khoản lợi nhuận thả nổi thành tiền mặt.
Họ mang cổ phiếu ra bán đồng loạt khiến thị trường có một đợt giảm điều chỉnh. Sau khi giá giảm tới một ngưỡng nào đó, nhà đầu tư cho rằng thị trường đã chiết khấu đủ hợp lý để họ có thể tiếp tục mua và nắm giữ cổ phiếu.
Và các mức chiết khấu giá cổ phiếu thường được quan tâm là:
- 33.00 % - 38.2% kết hợp giữa lý thuyết Dow và Fibonacci
- 50.0%
- 61.8% và 66% kết hợp giữa lý thuyết Dow và Fibonacci
Quay trở lại với biểu đồ kỹ thuật Cổ phiếu EVF khung daily phía trên. Tôi xác định Fibonacci Retracement cho khoảng tăng từ Higher Low #2 - 6790đ tới Higher High #2 - 9720đ
Tôi bám rất kỹ với hành động giá của Cổ phiếu EVF và có những phân tích rất chi tiết. Trong giai đoạn tăng giá này, EVF có một đợt tăng mạnh, trần 3 phiên liên tiếp. Mức tăng từ 6790đ - 9720đ = 2930đ tương ứng 43.15%
Sau đó, Cổ phiếu EVF đã có một đợt chốt lời và giảm điều chỉnh 50% mức tăng 2930đ tức là giảm 1460đ/cp về vùng 8260đ/cp đây cũng chính là Fibonacci Retracement cho đợt tăng chúng ta đang xem xét. Tại vùng giá này, chúng ta có thể quan sát thấy khối lượng bắt đầu gia tăng và cổ phiếu EVF kết thúc đợt điều chỉnh để tăng trở lại.
Những gì xảy ra sau đó với cổ phiếu EVF, chúng ta đã biết và không cần phải bàn thêm nhiều nữa!
4. Fibonacci Retracement trong Xu hướng giảm
Định nghĩa Fibonacci Retracement (thoái lui) trong xu hướng giảm:
Fibonacci Retracement (thoái lui) trong xu hướng GIẢM là công cụ giúp xác định các ngưỡng giá mà Cổ phiếu hoặc chỉ số có thể tăng phục hồi sau một đợt giảm giá. Các mức Fibonacci thoái lui được xem xét phổ biến là 38.2%, 50% và 61.8%. Các ngưỡng Fibo thoái lui này sẽ được nhà đầu tư chú ý và coi như kháng cự cho xu hướng giảm. Mục tiêu của các nhà đầu tư là đưa ra quyết định chốt lời nếu tham gia bắt đáy trước đó hoặc cắt lỗ nếu lỡ đu đỉnh khi cơ hội quay về.
Yếu tố tâm lý khi áp dụng Fibonacci thoái lui trong xu hướng giảm:
Cách hiểu cơ bản cho Fibonacci Retracement trong xu hướng giảm là khi giá tăng đáy tới kháng cự nhà đầu tư sẽ đưa ra quyết định chốt lời để tránh xu hướng giảm tiếp diễn và xoá toàn bộ lợi nhuận họ đạt được trong ngắn hạn hoặc rơi vào thua lỗ nếu xu hướng tiếp tục giảm mạnh.
Do xu hướng trước đó là xu hướng giảm, vì vậy xác suất thị trường tiếp tục giảm ở kháng cự cao hơn xác suất giá cổ phiếu sẽ phá kháng cự để tăng tiếp. Áp lực bán ở kháng cự là động lực để xu hướng giảm tiếp tục được duy trì và kiểm soát dòng tiền.
Các mức Fibonacci thoái lui nhà đầu tư chờ đợi để chốt lời cũng tương tự như cho xu hướng tăng:
- 33.00 % - 38.2% kết hợp giữa lý thuyết Dow và Fibonacci
- 50.0%
- 61.8% và 66% kết hợp giữa lý thuyết Dow và Fibonacci
Để minh hoạ cho cách vẽ và xác định Fibonacci thoái lui trong xu hướng giảm, mời bạn xem biểu đồ kỹ thuật cổ phiếu BCG dưới đây:
Biểu đồ kỹ thuật Cổ phiếu BCG cho thấy thị trường cũng biến động theo hình thái Zig Zac. Các mức GIẢM - TĂNG hình thành các đỉnh - đáy rõ ràng. Đây là cơ hội rất tốt để thoát hàng nếu lỡ đu đỉnh hoặc chốt lời nếu bắt được đáy trước đó.
Tôi xem xét Fibonacci Retracement cho đợt giảm từ Lower High #2 - 20.900đ về Lower Low #2 - 12.200đ. Fibonacci 50% tại ngưỡng 16550đ đã đóng vai trò kháng cự rất hiệu quả mà giá cổ phiếu BCG không thể phá vỡ để tăng mạnh hơn.
Nếu quan sát kỹ chúng ta sẽ thấy có hai đợt khối lượng tăng đột biến ngay tại kháng cự này, nhưng giá không thể phá được kháng cự cho thấy áp lực bán mạnh hơn áp lực mua. Cuối cùng Cổ phiếu BCG quay đầu giảm về đáy cũ và... THỦNG ĐÁY.
Các mức phục hồi như vậy được coi là hiện tượng Dead Cat Bounce - Cú nảy mèo chết trong phân tích kỹ thuật. Các đợt phục hồi chủ yếu để củng cố xu hướng, không phải để phá vỡ xu hướng cũ và hình thành xu hướng mới.
5. Tổng kết
Lưu ý 01: Bởi vì hầu hết các nhà đầu tư đều sử dụng Fibonacci Retracement nên các Mức Fibonacci là vùng Hỗ trợ (Trong Uptrend) hoặc Kháng cự (Trong Downtrend) mang tính chất của Hiệu ứng lời tiên tri tự đúng.
Nghĩa là nhiều người cùng thực hiện một hành động (Mua tại Hỗ trợ, Bán tại Kháng cự) nên điều đó bỗng nhiên trở thành đúng.
Lưu ý 02: Có 03 mức Fibonacci sẽ có thể trở thành các Vùng Hỗ trợ hoặc Kháng cự mạnh đó là: 38.2%, 50%, 61.8%
Lưu ý 03: Chỉ nên áp dụng Fibonacci thoái lui khi thị trường đang là một Xu hướng tăng hoặc xu hướng giảm rõ ràng.
Lưu ý 04: Không phải lúc nào các Vùng Hỗ trợ hoặc kháng cự được tạo bởi các mức Fibonacci Retracement đều đúng.
Nếu chỉ đơn giản như vậy, thì các xu hướng thường sẽ kéo dài mãi mãi.
Trong lịch sử, Tôi nhận thấy có hai thứ mà biểu đồ kỹ thuật là một xu hướng tăng chưa rõ hồi kết:
- Biểu đồ giá vàng
- Biểu đồ các chỉ số chứng khoán.
Giá cổ phiếu không thể tăng hoặc giảm mãi mãi. Vì nó sẽ dẫn tới một con số Vô cùng trong khi lượng tiền của nhà đầu tư là giới hạn.
Bài học tiếp theo, chúng ta sẽ cùng xem xét trường hợp khi Fibonacci Retracement thất bại chuyện gì sẽ xảy ra, đặc biệt là ngưỡng Fibo 61.8% bị breakouts.
Chúc bạn giao dịch thành công!